Heden en verleden.
De Waal is het kleinste dorp van het eiland en evenals Den Burg, Oosterend en Den Hoorn gebouwd op één van de keileemopduikingen. Aan de noordwest zijde van het dorp (Polderweg) is duidelijk zichtbaar hoe hoog het dorp ligt ten opzichte van de polder Waalenburg. Voordat deze polder voor de eerste maal werd drooggemaakt (1436) kon de zee vrij tussen het dorp en het hoge land rond Den Burg stromen. De bewoners van verschillende buurtschappen brachten door middel van dammen verbindingen tussen de hoger gelegen delen aan. Naar men aanneemt is de Bomendiek, de fraaie zuidelijke toegangsweg tot De Waal, één van die eerste dammen. Later werd deze dam verder verhoogd en kreeg tot de droogmaking van de polder Waalenburg een dijkfunctie.

Oorspronkelijk stond in De Waal een tufstenen kerkje, maar dit werd in de 19e eeuw afgebroken en vervangen door een bakstenen kerk. Tijdens de opstand der Georgiërs aan het einde van de Tweede Wereldoorlog werd deze kerk in brand geschoten en brandde tot de grond toe af. Bij de herbouw van het kerkje stuitte men op de uit zwerfkeien bestaande fundamenten van het uit de middeleeuwen daterende kerkje. De nieuwe kerk kwam in 1952 gereed. Tot 1961 had deze kerk geen toren, omdat een bouwstop op kerktorens afgekondigd was. Het orgel in de kerk maakte deel uit van de Nederlandse inzending naar de Expo in Brussel in 1958. Het doopsgezinde kerkje, een prototype van de door deze geloofsgroep gebruikte schuilkerken ofwel 'vermaningen', is in 1972 gesloopt. Alleen de straatnaam Vermaningspad herinnert nog aan dit gebouw.